Als single is het leven een pàk duurder in vergelijking met tweeverdieners. Ik ben nu al even op zoek naar een 'gewoon' huis om te kopen, te renoveren en op te waarderen. Ik heb een deftig loon, maar kan als single minder sparen dan de meeste koppels die ik ken omdat alle kosten alleen te dragen zijn. En dan kwam de NBB met hun Financial Stability Report 2022, waarbij een bepaalde aanbeveling in het oog sprong én kondigt de Europese Centrale Bank een renteverhoging aan.

De Nationale Bank raadt immers aan om moeilijker leningen te geven voor huizen die minder energiezuinig zijn. Je leest het goed: terwijl er volop gekreund wordt voor een betaalbaardere woningmarkt, zou het nog moeilijker worden om een huis te bemachtigen. Reden? De NBB vreest dat leningen niet meer afbetaald zullen worden door de hogere energieprijzen. Smijt daarop de duurdere leningen door de renteverhogingen, en een huis kopen wordt mission impossible. Hoe wil je nu in godsnaam een betere en betaalbaardere huizenmarkt krijgen als het enkel moeilijker wordt om iets te kopen?

Veel mensen kopen iets om te renoveren. Daarvoor hoef je niet mee te doen aan één of ander tv-programma. Voor jongeren is het aankopen van een eigen woning zowat onbetaalbaar aan het worden. Zeker als je single bent en van thuis uit geen zak geld krijgt. Zelfs met een degelijk loon. Banken doen in het algemeen moeilijker ten opzichte van éénverdieners, je eigen inbreng moet alsmaar hoger liggen en dat in een klimaat waar de gemiddelde prijs voor een woonhuis in België blijft stijgen. Vaak is het kopen van een goedkopere woning en dat geleidelijk aan opknappen de enige oplossing. Het aankopen van woningen die te renoveren zijn, zou dan juist aangemoedigd moeten worden en niet ontmoedigd. En dit is niet alleen voor (ver)kopers een meerwaarde over loop van tijd. Door het opwaarderen van woningen worden de energievreters van woningen stilaan verleden tijd. En zo hoeft de NBB niet meer wakker te liggen of mensen eventueel hun leningen nog kunnen betalen. Win-win dus.

Renoveren vraagt ook investeren. En daar kruipt aardig wat budget in. Dikwijls eindig je met een rekening tussen €10.000 en €100.000. Gemiddeld is dat tussen €50 en €200 per m2 en tussen €300 en €500 per m3. En dan heb je het uurloon van je aannemer nog niet betaald. Als je verwacht dat jonge mensen, starters, singles… dit allemaal losjes op tafel kunnen leggen, dan heb je wel héél hoge verwachtingen. Opnieuw wordt deze groep geviseerd. Dikwijls wordt er een bijkomende lening aangevraagd. Die op zijn beurt dan weer duurder wordt door de nieuwe maatregelen van de ECB.

Ten slotte wordt in de Wetstraat veel gepalaverd over het belang van renoveren en het hebben van een eigen woning op zowel op vlak van investering als preventie tegen armoede. In diezelfde Wetstraat blijft echter de woonbonus op de tweede woning gelden (maar de eerste niet). De Vlaamse regering wil renoveren aanmoedigen met renovatiepremies voor o.a. van een laag energielabel naar een hoog te gaan. Maar de kosten moet je voorschieten. Daar wordt vaak schouderophalend gereageerd dat €10.000 toch niet zoveel geld is en dat je anders maar extra moet bijlenen. Maar als het al moeilijker wordt om te lenen voor je woning as such, en je dus nog meer eigen vermogen moet bijleggen, wordt het wel een heel ingewikkeld verhaal. Je hoeft geen armoede-expert of fiscalist te zijn om te weten dat lening op lening in combinatie met nog meer input vanuit je eigen reserves, voor velen een ticket richting armoede is.

Binnenkort zullen we moeten hopen op programma’s als Huis Gemaakt of Blind Gekocht om aan een eigen woning te geraken. En dan wordt het wel een enorme uitdaging om een energiezuinige  en betaalbare woningmarkt te creëren. Ondertussen zoek ik – bijna hopeloos – verder om een huisje voor mezelf te vinden.

Lies Geirnaert
Provinciaal voorzitter jongcd&v Oost-Vlaanderen 

  • Wonen